ทันตกรรมฉุกเฉิน

  • ข้อมูลเบื้องต้น

ข้อมูลเบื้องต้น

ภาวะฉุกเฉินทางทันตกรรม มีดังต่อไปนี้

  1. ฟันแตก

ความรุนแรงของฟันบิ่นแตกหักมีได้หลายระดับ หากเป็นระดับพื้นผิวเหนือของเหงือก สามารถรอได้แต่จะสร้างความไม่สบายให้คนไข้จากอาการเสียวฟัน

กรณีที่ฟันแตกหักลึกถึงชั้นโพรงประสาทฟันหรือรากฟัน มีความจำเป็นอย่างเร่งด่วนที่คนไข้ควรเข้ามารับการรักษาเบื้องต้น

  1. เหงือกบวม

เหงือกบวมมีได้จากหลายสาเหตุ ตั้งแต่เศษอาหารติดซอกเหงือก ฟันคุดใกล้จะขึ้น หรือมาจากรากฟัน

การรักษาบำบัด บรรเทามีความจำเป็นต้องรับการตรวจวินิจฉัย หาสาเหตุก่อน คนไข้ไม่ควรปล่อยให้เหงือกบวมนาน

เพราะอาจทำให้ขยายความรุนแรงมากขึ้น หากมีการอักเสบติดเชื้อจะสามารถลุกลามไปยังซี่ฟันหรือบริเวณข้างเคียงได้

  1. หกล้มหรืออุบัติเหตุกระแทกฟันให้หลุดจากเบ้าฟัน หรือเคลื่อนไปจากตำแหน่งปรกติ

หากมีฟันหลุดออกมาจากเบ้าฟัน คนไข้ควรนำฟันนั้นใส่บรรจุในน้ำนมโดยไม่ต้องเช็ดทำความสะอาดพื้นผิวตัวฟันรากฟันใดๆ

และรีบมาพบทันตแพทย์โดยทันทีเพื่อทำการใส่กลับคืนเข้าสู่เบ้าฟัน ซึีงจะมีการยึดฟันซี่นี้ไว้กับฟันข้างเคียงร่วมด้วย

เพื่อช่วยประคองระหว่างที่ฟันซี่นี้สมานคืนกลับกับรากฟัน และจำเป็นต้องมีการกลับมาตรวจเช็คเป็นระยะๆ

ในกรณีที่ฟันขยับเคลื่อนจากตำแหน่งเดิม ทันตแพทย์จะพิจารณาดูและหาทางยึดฟันกลับเข้าสู่ตำแหน่งเดิม

นอกจากฟันที่หลุดหรือขยับจากตำแหน่งแล้ว ฟันข้างเคียงซี่อื่นๆหรือฟันคู่สบ ควรได้รับการตรวจเช็คเป็นระยะๆด้วย เพราะการกระแทกนั้น

จะเกิดต่อฟันในบริเวณนั้นร่วมกันหลายซี่ แต่อาจเกิดปัญหาชัดเจนเฉพาะหน้าที่ซี่ใดซี่หนึ่ก่อนเท่านั้น

  1. ปวดฟัน

เช่นเดียวกับปัญหาเหงือกบวม ที่สาเหตุของการปวดฟันมีได้หลายประการ

คนไข้ไม่ควรเอาสิ่งใดเช่นเกลือใส่ในโพรงฟันที่ปวดโดยความเชื่อว่าจะบำบัดอาการปวด

กรณีที่ปวดฟันหลังการผ่าตัด ผ่าฟันคุด ถอนฟัน คนไข้สามารถเข้ามารับการตรวจได้เช่นกัน

  1. วัสดุอุดฟัน หรือครอบฟัน หรือฟันปลอมหลุด แตกหัก บิ่น

ถ้าเป็นกรณีวัสดุอุดฟันหลุดหรือแตกหักออกมา โดยมากเราจะทำการซ่อมแซมโดยใช้วัสดุชิ้นใหม่ทดแทนของเดิม

ซึ่งอาจทำเฉพาะตำแหน่งที่แตกหัก หลุดออกมาหรืออาจมีจำเป็นต้องทำใหม่ทั้งชิ้นขึ้นกับความเหมาะสมในแต่ละรายคนไข้

แต่ในกรณีครอบฟัน สะพานฟัน เคลือบฟันเทียม ฟันปลอม คนไข้ควรเก็บชิ้นที่แตกหักบิ่นหรือหลุดออกมาด้วย เพราะบางกรณี

จะสามารถยึดกลับไปได้โดยไม่ต้องทำชิ้นใหม่หากสภาพฟันและชิ้นงานนั้นเหมาะสมเพียงพอ

  1. เนื้อเยื่ออ่อนในช่องปากถลอก ฉีกขาด เช่นเนื้อเยื่ออ่อนใต้ลิ้น กระพุ้งแก้ม

คนไข้สามารถถ่ายรูปในบริเวณนั้นส่งเข้ามาประเมินเบื้องต้นได้ก่อน หากเป็นแผลร้อนในทันตแพทย์จะสามารถแนะนำยาทา และการบำบัดเบื้องต้นได้

แต่หากดูแล้วรอยแผลมีความรุนแรงจะสามารถแนะนำและวางแนวทางการรักษาได้ล่วงหน้าอย่างทันท่วงที

  1. ส่วนของเครื่องมือจัดฟันหลุดออกจากตำแหน่งไปเกี่ยว ระคายเคืองหรือบาดเหงือก กระพุ้งแก้ม เช่นลวดหลุดออก หรือยื่นยาวจากแบร็กเก็ต

ในกรณีนี้คนไข้สามารถเข้ามาพบทันตแพทย์ทั่วไปให้ทำการตัดลวด หรือเครื่องมือส่วนที่ระคายเคืองออกได้ หากยังไม่สะดวกเข้ามาสามารถใช้ขี้ผึ้งสำหรับงานจัดฟัน

ฟันปลายคมของลวดหรือเครื่องมือจัดฟันไว้ก่อนได้

  1. ขากรรไกรค้าง

หากคนไข้อ้าปากกว้างเกินขีดจำกัด หรืออ้าปากนานๆจะทำให้ข้อต่อขากรรไกรเคลื่อนทีออกมานอกแนวรองรับทำให้บางทีล็อกอยู่ไม่สามารถคืนกลับตำแหน่งได้ตามปรกติ

ทำให้คนไข้ไม่สามารถหุบปาก กัดฟันได้ ในกรณีนี้ทันตแพทย์เฉพาะทางทางศัลยกรรมช่องปากสามารถทำการจัดตำแหน่งกลับคืนให้คนไข้กลับสู่ปรกติได้

นอกเหนือเวลาทำการของทางคลินิก คนไข้สามารถส่งข้อมูล คำปรึกษาหรือรูปถ่ายมาได้ทาง emailค่ะ